Năm 2026, thị trường bạc toàn cầu dự báo bước vào năm thiếu hụt nguồn cung thứ sáu liên tiếp. Dù vậy, giới phân tích cảnh báo cán cân cung - cầu có thể sớm đảo chiều, nguyên nhân chính đến từ việc ngành công nghiệp điện mặt trời đang cắt giảm mạnh lượng bạc sử dụng trong sản xuất.
Giá bạc đã trải qua giai đoạn đầu năm đầy biến động khi tăng gần 70% chỉ trong vài tuần do làn sóng đầu cơ, trước khi nhanh chóng mất toàn bộ thành quả vào cuối tháng 1. Kể từ đó, kim loại quý này chủ yếu đi xuống. Đến tháng 10, giá bạc lần đầu tiên giảm dưới mốc 50 USD/ounce trong năm nay khi sự quan tâm của nhà đầu tư suy yếu.
Theo dự báo sơ bộ của Silver Institute, nhu cầu bạc từ các nhà sản xuất, ngành kim hoàn và nhà đầu tư mua bạc thỏi, tiền xu sẽ giảm 5% trong năm nay, xuống còn 1,08 tỷ ounce. Dù vậy, mức tiêu thụ này vẫn vượt tổng nguồn cung từ khai thác và tái chế khoảng 35 triệu ounce.
Ảnh minh họa: Barrons
Ngành năng lượng mặt trời giảm nhu cầu bạc
Giá bạc duy trì ở mức cao đang thúc đẩy các nhà sản xuất và doanh nghiệp kim hoàn tìm cách thay thế hoặc cắt giảm lượng kim loại sử dụng trong sản phẩm. Xu hướng này thể hiện rõ nhất trong ngành năng lượng mặt trời, nơi nhu cầu bạc phục vụ sản xuất tấm quang điện được dự báo giảm 21% trong năm nay.
Philip Newman, Giám đốc điều hành Metals Focus – đơn vị tư vấn độc lập chịu trách nhiệm tính toán số liệu cho Silver Institute – nhận định nhu cầu bạc từ ngành năng lượng mặt trời có thể đã đạt đỉnh và sẽ tiếp tục suy yếu. Tuy nhiên, ông cho rằng lĩnh vực này vẫn giữ vai trò quan trọng đối với thị trường trong vài năm tới.
Theo BMO Capital Markets, thị trường bạc đang tiến gần đến một bước ngoặt quan trọng. Trong 5 năm qua, ngành năng lượng mặt trời đóng góp tới 55% vào mức tăng nhu cầu bạc. Tuy nhiên, tốc độ lắp đặt chậm lại cùng xu hướng tiết giảm nguyên liệu có thể khiến ngành này làm mất đi khoảng một nửa mức tăng nhu cầu nói trên vào năm 2030.
Điều đó đồng nghĩa với việc một trong những động lực tăng trưởng lớn nhất của thị trường bạc thời gian qua có thể trở thành yếu tố gây suy giảm nhu cầu trong những năm tới.
Nguy cơ dư thừa nguồn cung trong dài hạn
Bên cạnh triển vọng nhu cầu suy yếu, BMO cho rằng cách đo lường tình trạng thiếu hụt bạc truyền thống có thể chưa phản ánh chính xác cán cân cung - cầu thực tế. Nguyên nhân là lượng bạc thỏi và tiền xu được các nhà đầu tư mua vào vẫn được tính vào tổng nhu cầu, dù kim loại này trên thực tế vẫn nằm trong các kho dự trữ hiện hữu và có thể quay trở lại thị trường khi giá tăng đủ cao.
Thay vì chỉ xem xét tổng cung và cầu, ngân hàng này ưu tiên đánh giá sự cân bằng giữa nguồn cung bạc và lượng kim loại được các nhà sản xuất và thợ kim hoàn tiêu thụ. Theo cách tiếp cận này, BMO dự báo tình trạng dư thừa có thể ngày càng lớn, buộc các nhà đầu tư phải hấp thụ lượng bạc chưa được tiêu thụ.
Dù vậy, một số lĩnh vực vẫn ghi nhận nhu cầu tăng trưởng. Ông Newman cho biết tiêu thụ bạc trong lĩnh vực công nghiệp, không bao gồm ngành năng lượng mặt trời, được dự báo tăng 4,5% trong năm nay.
Ngoài ra, tỷ trọng nắm giữ bạc tương đối thấp của các tổ chức đầu tư cũng tạo dư địa để dòng vốn quay trở lại thị trường nếu tâm lý được cải thiện.
Theo ông Newman, nếu xuất hiện những tín hiệu tích cực rõ ràng hơn và nhà đầu tư bắt đầu quay lại, thị trường vẫn còn nhiều dư địa để họ gia tăng hoặc xây dựng vị thế nắm giữ bạc.
Như vậy, dù thị trường bạc được dự báo tiếp tục thiếu hụt nguồn cung trong năm 2026, triển vọng dài hạn đang đối mặt với những thay đổi đáng kể. Xu hướng tiết giảm nguyên liệu trong ngành năng lượng mặt trời, cùng với khả năng nhu cầu công nghiệp tăng chậm lại, có thể làm suy yếu một trong những động lực quan trọng của thị trường kim loại quý này.
Lê Na (Theo Bloomberg)
Báo Nhà báo và Công luận